Archiwa blogu

Rzecznik Praw Obywatelskich podważył zgodność z konstytucją przepisów dotyczących kontroli osobistej i rewizji pojazdów

Rzecznik praw obywatelskich podważył zgodność z konstytucją przepisów dotyczących dokonywania kontroli osobistej, przeszukiwania oraz rewizji środków transportu przez funkcjonariuszy publicznych. Uznał on, że są one niezgodne z konstytucją.

Według prof. Ireny Lipowicz obowiązujące przepisy zbytnio ingerują w strefę nietykalności osobistej i dlatego złożyła wniosek do Trybunału Konstytucyjnego o stwierdzenie z niezgodności z Konstytucją RP znajdujących się w nim przepisów.

Podstawowy zarzut odnosi się do braku określenia granic ingerencji jednostek władzy publicznej w określone przez zasadniczą ustawę prawa i wolności obywatelskie. Dotyczy to przede wszystkim nietykalności osobistej czy prawa do prywatności. Rzecznik praw człowieka zaznaczył także, że nie istnieje definicja tych pojęć w obecnych regulacjach.

Wątpliwości rzecznika wzbudzają też przepisy dotyczące przeszukiwania bagażu i sprawdzenia załadunku na lotniskach, na dworcach i w pojazdach transportowych. W jego opinii naruszenie stanowi tutaj przeniesienie regulacji dotyczących sposobu przeprowadzania rewizji do rozporządzeń lub całkowite pominięcie tego aspektu. Rzecznik przytoczył art. 50 konstytucji, który określa, że przeszukanie lokalu, mieszkania lub pojazdu może nastąpić tylko w przypadkach sprecyzowanych w ustawie i w sposób w niej określony.

Dr Piotr Kładoczny, karnista z Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka wskazał na jeszcze jedno zagrożenie w postaci zbyt częstego zastosowania środka, jakim jest przeszukanie przez funkcjonariuszy publicznych bez wcześniejszego otrzymania zgody prokuratora czy sądu. Takie kontrole mogą mieć miejsce wyłącznie w sprawach wymagających podjęcia natychmiastowych czynności. Coraz powszechniejsze są przypadki, że, mimo, iż przeszukanie nie było pilne, jest ono realizowane, a wnioski są zatwierdzane ex post przez odpowiednie instytucje.

Joanna Walerowicz

mojszmal.pl

Prywatne wyjście z pracy. Jak je odpracować?

W polskim prawie pracy doraźne wyjścia z pracy oraz sposób ich odpracowania są przewidziane. Każdorazowo to jednak pracodawca decyduje, czy pracownik może opuścić miejsce pracy.

Wyjście z pracy w celach prywatnych może nastąpić bez zgody i uczestnictwa pracodawcy. Pierwszym działaniem, jakie powinien wykonać pracownik, aby chwilowo opuścić miejsce pracy jest zgłoszenie takiej potrzeby drogą pisemną pracodawcy lub bezpośredniemu przełożonemu.

Eksperci w dziedzinie prawa pracy uważają, że przy składaniu takiego wniosku powinny obowiązywać takie same zasady, jak przy wnioskach urlopowych. Oznacza to, że pracownik może dostarczyć go w dowolnym terminie, o ile uszanuje interes pracodawcy.

Zgodę na doraźne wyjście z pracy zatrudnionego wydaje pracodawca. Jeśli tak, godzinę wyjścia i powrotu trzeba odnotować w zeszycie wyjść  w celach prywatnych, który powinien znajdować się w dziale kadr. W wypadku braku powrotu pracownika do zakładu pracy, oznacza to, że wyjście prywatne trwało do końca zmiany roboczej w danym dniu.

Pracownik jest zobowiązany do odpracowania w całości czasu wyjścia prywatnego. Pozostanie w pracy po poza godzinami pracy w celu spełnienia tego obowiązku nie jest pracą w godzinach nadliczbowych.

Pracodawca lub bezpośredni przełożony dokładnie określa termin odpracowania wyjścia prywatnego przy równoczesnym uwzględnieniu nie tylko potrzeby danej osoby, ale też dobro firmy.

Są też przypadki, gdy pracodawca ma obowiązek zwolnić pracownika z powodu prywatnego wyjścia – chodzi o przerwę lub wyjście z pracy w celu spełnienia obowiązku obywatelskiego.

Oprócz spraw urzędowych, na obowiązkowe zwolnienie mogą też liczyć pracownicy, którzy: potrzebują czasu na przejście obowiązkowych badań lekarskich i szczepień ochronnych, które są wymagane przepisami o zwalczaniu chorób zakaźnych, członkowie ochotniczej straży pożarnej i GOPR – na czas potrzebny do uczestniczenia w akcjach ratowniczych.

Joanna Walerowicz

mojszmal.pl

Ubezpieczenie domku letniskowego

Piękna pogoda oraz coraz dłuższe dni skłaniają wielu posiadaczy domków letniskowych do weekendowych wyjazdów. Pierwsze odwiedziny po zimie to jednak zazwyczaj sprzątanie, odkurzanie oraz, w niektórych przypadkach, liczenie strat. W naszym niepewnym klimacie domek może zostać bowiem zalany a dach zerwany przez podmuchy silnego wiatru. W takich i innych przypadkach pomocna jest odpowiednia polisa ubezpieczeniowa. Expander radzi, jak odnaleźć się w zawiłościach polisy, by zabezpieczyć swoje finanse przez uszczerbkiem.

Czym jest domek letniskowy?

W definicjach ogólnych warunków ubezpieczeń domek letniskowy opisywany jest jako budynek trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą ścian, posiadający fundamenty i dach (dach, stropy, ściany, podłogi, muszą być tak zamocowane, żeby nie można było ich zdemontować jednocześnie ich nie niszcząc). W przeciwieństwie do ubezpieczeń domów, w ogólnych warunkach jest także informacja, że nieruchomość ta przeznaczona jest na cele rekreacyjne oraz że zamieszkuje się ją czasowo.

Za co odpowiada ubezpieczyciel?

Podstawowy zakres ubezpieczenia zazwyczaj obejmuje szkody w ubezpieczonym mieniu, które zostało zniszczone, utracone lub uszkodzone bezpośrednio wskutek: pożaru, silnego wiatru, uderzenia pioruna, wybuchu, upadku statku powietrznego, uderzenia pojazdu lądowego, gradu, dymu i sadzy, uderzenia fali ponaddźwiękowej, deszczu nawalnego, trzęsienia ziemi, zalania oraz następstw akcji ratowniczej związanej ze wskazanymi zdarzeniami.

Ubezpieczenie od kradzieży, rabunku lub dewastacji możliwe jest w większości przypadków, jednak wymaga indywidualnego uzgodnienia warunków. Zazwyczaj towarzystwa wymagają wtedy (między innymi), aby  wejście do domku letniskowego zabezpieczone było pełnymi  drzwiami zewnętrznymi, które zamykane są na co najmniej dwa zamki wielozastawkowe lub jeden posiadający atest. Wyłączeniem,
w przypadku kradzieży, za które ubezpieczyciel nie ponosi odpowiedzialności, jest jednak kradzież lub zniszczenie: biżuterii, cennych monet, dokumentów i rękopisów, dzieł sztuki, kamieni szlachetnych, gotówki i innych środków płatniczych.

Uwaga: ubezpieczyciele nie odpowiadają za szkody powstałe
w domkach, które zostały zbudowane bez odpowiednich pozwoleń i planów.

Wypłata odszkodowania

Przy wypłacie odszkodowania towarzystwa ubezpieczeniowe zawracają szczególną uwagę na prawidłowe przestrzeganie obowiązujących przepisów o ochronie przeciwpożarowej oraz o wykonywaniu dozoru technicznego i wszelkich napraw, które są niezbędne do prawidłowego funkcjonowania instalacji elektrycznej, gazowej czy wodociągowej. Właściciel domku powinien więc dbać o dobry stan dachów oraz prawidłowe zabezpieczenie otworów dachowych, ponieważ wśród ryzyk, które nie będą objęte zakresem odpowiedzialności zakładu, znajdują się te związane z rażącym niedbalstwem. Nie dostaniemy odszkodowania także za szkody, które powstały, gdy domek znajdował się w budowie lub gdy został przeznaczony do rozbiórki.

Cena ubezpieczenia domu letniskowego jest zależna między innymi od sumy ubezpieczenia (która powinna odpowiadać wartości ubezpieczanego mienia), okresu ubezpieczenia, zakresu ubezpieczenia oraz konstrukcji budynku. Nie jest to tanie ubezpieczenie ze względu na szkodowość, jednak warto je posiadać, by w momencie zniszczenia nie martwić się o środki na naprawę.

 

Małgorzata Szymańska-Cholewa

Specjalista ds. produktów inwestycyjnych i ubezpieczeniowych

 Źródło: Expander

Od przyszłego roku zwolnienia lekarskie będą wirtualne

W ubiegłym roku Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej przedstawiło projekt w zakresie zmian w sposobie wystawiania zwolnień lekarskich. Założeniem jest wprowadzenie systemu elektronicznych zwolnień lekarskich, dzięki czemu poprawi się praca lekarzy i ZUSu.

Na bieżącym etapie dużym problemem dla pracodawców, ale także dla ZUSu jest nadużywanie przez pracowników zwolnień lekarskich, co wykorzystywane jest, aby przez określony czas nie świadczyć pracy. Aktualnie ZUS kontroluje zwolnienia wystawione na okres powyżej 7 dni. Tyle czasu ma pracownik na dostarczenie papierowego zaświadczenia o niezdolności do pracy.

Od 1 stycznia 2015 r. zaczną obowiązywać nowe regulacje, zgodnie z którymi zwolnienia lekarskie będą wystawiane w formie elektronicznej. Wdrożenie nowych regulacji umożliwi kontrolę zwolnień lekarskich na okres krótszy niż 7 dni. Od następnego roku lekarze będą wystawiać zwolnienia w specjalnie do tego stworzonym systemie informatycznym. Jednakże, każde z nich będzie musiało zostać potwierdzone specjalnym certyfikatem sprawdzanym w systemie ePUAP. Dodatkowo lekarze będą mieli udostępniony profil informacyjny ubezpieczonego oraz płatnika składek. W systemie będą zamieszczone wszystkie niezbędne informacje o pacjencie.

Po wystawieniu e-zwolnienia osoba uprawniona jeszcze tego samego dnia będzie musiała wysłać je na elektroniczną skrzynkę ZUS. W przypadku zwolnień papierowych, doktorzy w dalszym ciągu będą mogli je wypisywać. Jednak, aby tak się stało zatrudniony sam musi zgłosić to do lekarza. Taka konieczność nastąpi w sytuacji, gdy przedsiębiorca nie ma profilu informacyjnego pracownika na ubezpieczenie społeczne. Niezależnie od tego, takie ubezpieczenie także będzie musiało zostać wysłane do ZUS w formie elektronicznej. W takim wypadku lekarz na dokonanie tego będzie miał 3 dni.

Joanna Walerowicz

mojszmal.pl

Zwolnienie dyscyplinarne na umowie o pracę jest dopuszczalne

W umowie o pracę obowiązkowo muszą znaleźć się zapisy przewidziane w Kodeksie pracy. Zapisy te dotyczą: sprecyzowania miejsca pracy oraz terminu jej rozpoczęcia, rodzaju pracy, wysokości wynagrodzenia i wymiaru czasu pracy. W umowie mogą zostać zawarte również inne ustalenia ,które uzgodniły obie strony, jednak nie posiadają one w tym całkowitej dowolności.

W art. 18 Kodeksu pracy opisane zostało  pojęcie zasady uprzywilejowania pracownika, która określa granicę swobody stron w tworzeniu treści umowy o pracę. Według tej zasady postanowienia kontraktu nie mogą być mniej sprzyjające dla pracownika niż przepisy prawa pracy.

Nasuwa się pytanie: czy w umowie o pracę można zamieścić postanowienie, na podstawie którego pracodawca nie będzie stosował wobec pracownika trybu rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia? Takie rozwiązanie z perspektywy ustaleń umowy jest korzystniejsze dla pracownika niż przepisy kodeksowe, a także, w kontekście powyższej zasady dopuszczalne do zastosowania przez obie strony.

Zgodnie z art. 52 k.p. strony umowy o pracę nie mogą skutecznie wykluczyć przepisów o rozwiązaniu umów o pracę. Zakaz ten obejmuje również tryb tzw. zwolnienia dyscyplinarnego z winy pracownika.

Stanowisko w tej sprawie zajął Sąd Najwyższy. Według niego, mimo zamieszczenia w kontrakcie zakazu rozwiązania stosunku pracy w trybie art. 52 k.p., będzie ono dopuszczalne i pracodawca będzie mógł z niego skutecznie skorzystać. W takim przypadku umowa o pracę zostanie rozwiązana w sposób uzgodniony przez strony w umowie, czyli z zachowaniem okresu wypowiedzenia lub za porozumieniem stron.

Joanna Walerowicz

mojszmal.pl

Od 2015 r. przedsiębiorcy będą wysyłali deklaracje podatkowe drogą elektroniczną

Ministerstwo Finansów pracuje nad projektem nowych przepisów, który przewiduje, że od 2015 roku część deklaracji podatkowych przedsiębiorcy będą zobowiązani wysyłać urzędom skarbowym tylko przez Internet.

Specjaliści w dziedzinie doradztwa twierdzą, że przygotowywane zmiany są istotne dla budowy krajowej gospodarki elektronicznej oraz wskazanych relacji między podatnikami a organami administracji publicznej. Niezbędne jest także wprowadzenie systemu, który umożliwi urzędom skarbowym stworzenie dla podatników wstępnych deklaracji PIT.

Ich zdaniem przedsiębiorcy już na aktualnym etapie powinni pomyśleć nad zautomatyzowanymi systemami informatycznymi, które będą współpracować z systemem e-deklaracji. Nie mniej ważne jest, aby biura rachunkowe, z których usług korzystają podmioty gospodarcze były przygotowane do zmiany przepisów.

Wysyłanie deklaracji wyłącznie drogą elektroniczną w dłuższej perspektywie czasu z pewnością pozwoli zaoszczędzić czas i pieniądze. Jednak na początku trzeba będzie ponieść koszty, chociaż by na nabycie e-podpisu, który musi widnieć na deklaracji czy przystosowania systemów informatycznych.

Korzyści z tego rozwiązania będą dostrzegalne po pewnym czasie. Nowe przepisy stworzą możliwość m.in. wprowadzania elektronicznej wymiany deklaracji między pracodawcą, a jego pracownikami.

W swoich założeniach projekt MF przewiduje objęcie nowymi zasadami większą część systemu rozliczeń podatkowych, które mają odnosić się zarówno do podatników składających roczne zeznania podatkowe, jak i przedsiębiorców, którzy mają obowiązek informować fiskusa o właściwym wywiązywaniu się z obliczania, pobierania i opłacania kwot na podatek PIT lub podatek u źródła.

Joanna Walerowicz

mojszmal.pl