Archiwa blogu

Procedura zajęcia rachunków bankowych

Zarówno podczas egzekucji administracyjnej jak i sądowej, banki dokonują blokady na wszystkich rachunkach bankowych dłużnika do wysokości egzekwowanej kwoty, nawet jeżeli na jednym rachunku znajdują się wystarczające środki na pokrycie długu.

 

W przypadku, gdy organ egzekucyjny dokonuje zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego jest ono skuteczne w odniesieniu do wszystkich rachunków bankowych dłużnika prowadzonych przez bank. W konsekwencji tego bank dokonuje blokady na każdym z rachunków posiadanych przez dłużnika do wysokości egzekwowanej kwoty. To z kolei powoduje wstrzymanie wypłat ze wszystkich rachunków i tym samym ogranicza dostęp do znacznie wyższych środków niż egzekwowana wierzytelność.

 

W przypadku egzekucji sądowej podstawą prawną zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego jest art. 889 i następne Kodeksu postępowania cywilnego. W myśl art. 889 § 1 pkt 1 kpc zawiadomienie o zajęciu jest skuteczne także w wypadku niewskazania rachunku bankowego, w tym rachunku bankowego obejmującego wkład oszczędnościowy.

 

W sytuacji, gdy nie został wskazany numer rachunku bankowego zajęcie obejmie wszystkie rachunki dłużnika prowadzone przez bank, do którego skierowano zajęcie. W przypadku wskazania przez komornika konkretnego numeru rachunku, zajęciu ulega jedynie wierzytelność z tego rachunku. Jeżeli zajęcie zostałoby skierowane do konkretnego rachunku bankowego z podaniem jego numeru, bank nie jest zobowiązany do zajęcia innych rachunków bankowych, których posiadaczem jest dłużnik podany w tytule wykonawczym – nawet wówczas, gdy środki zgromadzone na rachunku wskazanym w zajęciu nie są wystarczające do zaspokojenia wierzyciela.

 

Liczne skargi w tej sprawie napływają do Rzecznika Praw Obywatelskich (dalej: RPO). Wynika z nich, że w praktyce organy egzekucyjne uznają za niepoprawne postępowanie banków w zakresie dokonywania zajęcia konkretnego rachunku bankowego zamieszczonego w zawiadomieniu o zajęciu, przy jednoczesnym pozostawieniu innych rachunków w stanie wolnym od zajęcia. W ocenie organów egzekucyjnych, wskazanie w zawiadomieniu jednego z rachunków dłużnika powoduje powstanie powinności po stronie banku zajęcia także wszystkich pozostałych rachunków dłużnika.

 

Problemem jest także terminowość przekazywania przez organy egzekucyjne informacji o uchyleniu zajęć egzekucyjnych. Autorzy skarg do RPO wskazują, że zwolnienie blokady na rachunkach bankowych nie następuje automatycznie po umorzeniu postępowania egzekucyjnego, lecz trwa jeszcze przez dłuższy okres czasu – nawet do miesiąca. To samo dotyczy sytuacji, gdy dojdzie do przekazania dochodzonej kwoty organowi egzekucyjnemu. W konsekwencji dłużnik zostaje pozbawiony możliwości korzystania z zablokowanych środków, pomimo tego, że doszło do umorzenia postępowania lub zaspokojenia wierzyciela.

 

Problemy ze sprawdzaniem danych dłużnika

 

Kolejną kwestią jest weryfikacja danych dłużnika w toku postępowania egzekucyjnego. Zdarzają się przypadki, gdy dochodzi do omyłkowego zajęcia rachunku bankowego osoby o identycznych danych co osoba zobowiązana, nie będącej jednak dłużnikiem.

 

RPO zwróciła się z prośbą do prezesa KRK o ustosunkowanie się do wskazanych wyżej problemów.

 

Krajowa Rada Komornicza proponuje zmiany w prawie

 

Odnosząc się do kwestii zajmowania rachunków bankowych „ponad potrzebę”, prezes Krajowej Rady Komorniczej w piśmie skierowanym do RPO stwierdził, że jeżeli środki na jednym rachunku wystarczają na zaspokojenie wierzytelności, egzekucja z innych jest bezprzedmiotowa. Ponadto dłużnik ma prawo skorzystać z możliwości, jakie daje art. 799 § 1 i 2 kpc. Zgodnie z treścią tego przepisu wierzyciel może w jednym wniosku wskazać kilka sposobów egzekucji przeciwko temu samemu dłużnikowi. Spośród kilku sposobów egzekucji wierzyciel powinien zastosować najmniej uciążliwy dla dłużnika. Jeżeli egzekucja z jednej części majątku dłużnika oczywiście wystarcza na zaspokojenie wierzyciela, dłużnik może żądać zawieszenia egzekucji
z pozostałej części majątku.

 

Prezes KRK stwierdził, że „blokowanie” wszystkich rachunków bankowych nie jest wynikiem wadliwego działania komorników sądowych, lecz wynikiem sposobu formułowania wniosku o wszczęcie egzekucji i wskazania sposobów egzekucji przez wierzycieli i komornik jest nimi związany. Wynika to z niewiedzy wierzycieli co do ilości środków zgromadzonych na rachunkach bankowych dłużnika.

 

W związku z powyższym KRK opowiada się za przywróceniem przepisów rozporządzenia w sprawie czynności komorników, uchylonych z powodu uchylenia przepisu delegacyjnego zawartego w art. 772 kpc. Rozporządzenie to mogłoby regulować czynności techniczne, jak konieczność uchylenia zajęć, a także moment i podstawę dokonania tych czynności.

 

Źródło: Portal Skarbiec.biz

Jak dłużnik lub wierzyciel mogą przeciwdziałać uchybieniom w trakcie postępowania egzekucyjnego?

W obecnych czasach postępowanie egzekucyjne jest bardzo popularnym, aczkolwiek nie zawsze skutecznym sposobem na odzyskanie wierzytelności. W ramach postępowania, komornik dokonuje szeregu czynności: od samego wszczęcia postępowania egzekucyjnego, przez poszukiwanie majątku dłużnika, aż po odzyskanie wierzytelności. W trakcie przeprowadzenia ww. czynności często zdarzają się uchybienia.

Polskie postępowanie cywilne przewiduje możliwość przeciwdziałania uchybieniom w ramach postępowania egzekucyjnego m. in. poprzez tzw. skargę na czynności komornika.W dalszej treści artykułu zostaną przedstawione informacje szczegółowe dotyczące ww. instytucji.

Na czynności komornika przysługuje skarga do sądu rejonowego, w którego okręgu toczyłaby się egzekucja, bez względu na faktyczny wybór komornika dokonany przez wierzyciela. Skarga na czynności komornika jest dopuszczalna nie tylko w odniesieniu do czynności (facere), ale również do zaniechania przez komornika czynności do których (zdaniem skarżącego) był zobowiązany (non facere). Skargę może złożyć strona lub inna osoba, której prawa zostały przez czynności lub zaniechanie komornika naruszone bądź zagrożone.

 

Skarga na czynności komornika powinna czynić zadość wymaganiom pisma procesowego (art. 126 w zw. z art. 13 § 2 KPC) oraz określać zaskarżoną czynność lub czynność, której zaniechano; powinna również zawierać wniosek o zmianę, uchylenie lub dokonanie czynności wraz z uzasadnieniem. Skarga może być również wniesiona w formie ustnej do protokołu (np. podczas licytacji komorniczej).

 

W § 4 art. 767 KPC zostały wskazane terminy do wniesienia skargi na czynności komornika, sposób obliczania ww. terminów został uzależniony od okoliczności stanowiących podstawę złożenia skargi i tak:

 

Skargę na działanie wnosi się do sądu w terminie tygodniowym od dnia czynności, gdy strona lub osoba, której prawo zostało przez czynność komornika naruszone bądź zagrożone, była przy czynności obecna lub była o jej terminie zawiadomiona; w innych wypadkach (poza opisanymi powyżej) – od dnia zawiadomienia o dokonaniu czynności strony lub osoby, której prawo zostało przez czynności komornika naruszone bądź zagrożone; w braku zawiadomienia – od dnia dowiedzenia się przez skarżącego o dokonanej czynności;

Skargę na zaniechanie wnosi się w terminie tygodniowym od dnia, w którym czynność powinna być dokonana.

 

W dalszym etapie sąd przesyła odpis skargi komornikowi, który w terminie trzech dni sporządza na piśmie uzasadnienie dokonania zaskarżonej czynności lub przyczyn jej zaniechania. Następnie przekazuje uzasadnienie wraz z aktami sprawy do sądu, do którego skargę wniesiono, chyba że skargę w całości uwzględnia – o czym zawiadamia sąd, skarżącego oraz innych zainteresowanych, których uwzględnienie skargi dotyczy.

 

W wyniku postepowania wszczętego na skutek skargi sąd może: w całości lub części uwzględnić skargę, oddalić skargę (jeśli nie znajdzie uchybień postępowania egzekucyjnego), odrzucić skargę (jeśli obarczona została brakami formalnymi).

 

Od wniesienia skargi na czynności komornika sąd pobiera opłatę stałą w kwocie 100 zł (art. 25 ust. 1 pkt 1 Ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych).

 

Robert Czaplicki

HILLS LTS S.A.

http://strefynieruchomosci.blog.pl